Seçme Yazılar

Makro Sorunlar ve Mikro Çözüm Yollarına Artan İlgi

Modern iktisat politikaları ve ulusal uygulamalarına yönelik eleştiriler, son küresel finansal krizden bugüne daha kapsamlı ve yaygın bir tartışma alanı halini almış durumda, Bağış (2020). Öte yandan, küresel makro ve finansal sorunların maliyeti de gün geçtikçe artıyor. Bununla bağlantılı olarak da, ABD’de 2020 seçimlerinin önemli tartışma konularından birini de, yeni servet vergileri ve zenginlerin daha […]

Yerelden Kalkınmayı Yeniden Düşünme Zamanı*

Dünya ekonomileri, bugün, bir yandan yapay zekâ (AI), uzay teknolojisi, bilgi teknolojileri ve ağır sanayide yol alırken; diğer taraftan, özellikle de gıda ve tarım gibi sektörlerde de önemli mesafeler almaktadırlar. ‘Gıda’nın yeni yüzyılın en stratejik sektörlerinden biri olacağı uzun zamandır tartışılıyor ve konuşuluyor. Tarım ve hayvancılık ile kış ve termal turizmi, arıcılık gibi yeni ve […]

Türkiye’de 1980 Sonrasında İktisadi Politika ve Kurumların Evrimi

1980 yılının Türkiye ekonomisi için bir dönüm noktası oluşturduğu, 1980 yılından itibaren Türkiye’de iktisadi politikaların ve iktisadi kurumlarının hızla değiştiği yaygın olarak kabul görüyor. Bu kısa yazıda 1980 sonrasında, bir başka deyişle neoliberal politikalar ve küreselleşme çağında, Türkiye’de iktisadi politika ve kurumların evrimi üzerine bir yorum sunmaya çalışacağım. Ancak daha önce, 1980 yılındaki dönüm noktasına […]

İhracatta İthalat

İhracat İthalata Ne Kadar Bağımlı?* Türkiye’de kent efsaneleri üretimi son derece başarılı ve etkili bir sektördür. Teorik ya da ampirik temele dayanmayan afaki hipotezlerin genel kabul görmesi açısından, ekonomik konuların bağışıklığı olduğu söylenemez. Tersine, profesyonel ve akademik iktisatçılar bile yaygın ezberleri tekrarlamaya müsaittir. Bu yazıda bunlardan birini, Türkiye’de ihracatın ithalata bağımlılığının çok yüksek olduğu görüşünü […]

Sosyal Bilimciler Konuşuyor: Süheyl Batum

Sosyal Bilimciler Konuşuyor köşemizin bu ayki konuğu, siyasetçi, hukuk profesörü ve Atatürkçü Düşünce Derneği’nin yeni genel başkanı Prof. Dr. Süheyl Batum. Konuşmasında sık sık 16 Nisan referandumundan bahseden ve Ülkenin durumu vahim gözükse bile, Türk halkının Atatürk saygısıyla ve sevgisiyle, bu dönemlerin de aşılacağına inanan Süheyl Batum ile, hukuk ve ekonomi üzerinde durduğumuz bu röportajı […]

Ekonomik Krizler ve Seçim

Yerel seçimlere, ekonomik krizin giderek şiddetlendiği bir ortamda giriyoruz. Öyle görünüyor ki, ekonomideki yavaşlama 2018’in son çeyreğinden başlayarak yerini daralmaya bırakacak. Nitekim BETAM’ın son öngörüsü de 2018’in son çeyreğinde ekonominin % 2,3 oranında küçüleceğine işaret ediyor (BETAM, 2018). Üretici enflasyonu yüzde 40’ın, tüketici enflasyonu ise yüzde 20’nin üzerine yerleşmiş durumda. İşsizlik oranı hızla yükseliyor. Ocak […]

Ekonomik Kriz Bu Kez Farklı (mı?)

İTD yuvarlak masa toplantılarının dördüncüsünü Aralık’ta ve bu kez açık oturum şeklinde, İstanbul Bilgi Üniversitesi’nde gerçekleştirdik. Editörümüz Ömer Faruk Çolak’ın moderatörlüğündeki oturumda Asaf Savaş Akat, Ege Yazgan, Murat Üçer ve Seyfettin Gürsel ile birlikte ekonomik krizin bu kez farklı olup olmadığını tartıştık. Panelin metnini okumak için tıklayınız.  

“Ortak Olanın” Keşfi Geliştikçe Demokrasi Taleplerimizin Dayanağı da Genişliyor

I. Giriş 1960’lı 1970’li yıllarda toplumu kavrarken, onu kamu ve özel kesim alanı olarak ikiye ayırıyorduk. Bu nedenle de toplumu kavrayışımız devlet ve piyasa mantığı içine, başka bir deyişle ikili bir mantığa hapsolmuştu. Özel kesim denilen alanda özel mülkiyet hâkimdi; kapitalist üretim ilişkileri içinde, piyasa için piyasa malları ve hizmetleri üretiliyor ve kapitalist birikim gerçekleştiriliyordu. […]

Planlı Ekonomiye Giriş, Planlı Ekonomiden Çıkış

Planlı Ekonomiye Giriş Bayındırlık Bakanlığı Su İşleri Reisliği 1950’li yıllarda Su Yapıları Yatırım Projelerinin gerçekleşmesini yönlendiriyordu. Örneğin, bu satırları yazan kişinin Porsuk Barajı’ndaki görevi Su İşleri Reisliğine atanmış olmasının doğal sonucuydu. Ne var ki, Su İşleri Reisliğinin 1952 yılındaki seminerine bir tebliğ ile katılmış ve devletin yatırımlarının Devlet Planlaşma Teşkilatı tarafından verimlilik hesapları sonucu gerçekleşmesini […]

Küresel Ekonomi Tekrar Çökecek mi?

Eylül 2018, Lehman Brot hers’ın çöküşünün onuncu yıl dönümüydü. Şu anki soru, bu kâbusun, tekrarı olarak ortaya çıkıp çıkmayacağıdır. On yıl süren ve küresel ekonominin halen kurtulamadığı Büyük Gerileme’ye sebep olan bu büyüklükteki bir kırılma, iktisatçıların halen anlamak için mücadele ettikleri bir konudur. Böylesi bir kriz Büyük Buhran’ın gerçekleştiği 1929’dan beri meydana gelmemişti. John Maynard […]

Türkiye’nin, İlgi Alanını Bir An Önce Para Politikasından Eğitim Politikasına Kaydırması Gerekiyor

Türkiye’nin politika önceliklerinin belirlenmekte olduğu bir sürecin içinden geçiyoruz. Önceliklerimizi doğru saptamalı ve artık bir an önce adım atmalıyız. Bu genişliği, doğrusu ya, dayanılmaz buluyorum. Bugün için tek bir hususun altını çizmek istiyorum: Yeni teknolojik devrim ile birlikte Türkiye’de büyüme ve istihdam arasındaki ilişki beklediğimizden daha hızlı gevşeyebilir. Neden? Memleketin eğitim sisteminin perişanlığı nedeniyle beşeri […]

Sosyal Bilimciler Konuşuyor-Betül Çotuksöken

İktisat Toplum’un Sosyal Bilimciler Konuşuyor köşesinin bu ayki konuğu, Sosyal Antropoloji ve Etnoloji eğitimi ve Latin Dili ve Edebiyatı eğitimlerini felsefeyle bütünleyen bir felsefeci ve çevirmen Betül Çotuksöken. Eylemlerimiz üzerine, eylemlerimizi güden niyetlerimiz ve onların ardındaki ilkeler ve/veya değerler üzerine düşünmenin, felsefe yapmanın örneklerinden en önemlisi olduğunu vurgulayan Çotuksöken’in keyifle okuyacağınız bu röportajını Editörümüz Ömer […]

Sosyal Bilimciler Konuşuyor: Asaf Savaş Akat-İTD 92

İktisat Toplum Dergisi’nin Sosyal Bilimciler konuşuyor köşesinin bu sayıdaki konuğu, 1962 yılında İdris Küçükömer’in öğrencisi olan, ekonomist ve akademisyen Asaf Savaş Akat. İktisatta teoriyi, yaratanın kendisinden okumak gerektiğini belirten Akat’la oldukça derin geçen bu röportajı Editörümüz Ömer Faruk Çolak gerçekleştirdi.   Devamını okumak için

Fark Yaratanlar: Alper Kafa-İTD 92

İktisat Toplum dergisinde Fark Yaratanlar köşesinin bu haftaki konuğu bir sanatçı. Yalnız, tabii her sanatçı farkındalık yaratmıyor. Alper Kafa, gerçekten fark yaratan birisi. Röportajı gerçekleştiren Editörümüz Ömer Faruk Çolak şöyle diyor: “Alper Kafa’yı tanımdan önce, birkaç tespitimi paylaşmak isterim. Türkiye’de klasik müzik ve onunla yan yana olan bale, opera hatta tiyatro, Batı kültürünün eseri gibi […]

Teknoloji ve İşgücü: Dijital Dönüşüm İşlerimize Ne Yapacak? – İ. Semih Akçomak

Sanayi Devrimi sonucunda üretim yapan vasıflı işçiler (her türlü giyim, araç gereç, ev eşyası vb. ürünleri üreten sanatkârlar) işlerini kaybetmiş, vasıfsız işçiler üretime dâhil olmuştur. Yaklaşık 250 yıl sonra dijital dönüşümü de bu çerçevede değerlendirebiliriz. Uzun bir aradan sonra ilk kez teknolojik dönüşüm, vasıflı işleri ikame edecek boyuta ulaştı. Günümüzde karar verme, analitik düşünme, sorun […]

Seçime Giderken Türkiye Ekonomisi – İTD 91

İTD, bu sayıdan itibaren zaman zaman Yuvarlak Masa toplantıları yapacak. Şimdilik bu toplantılarda konuşulanları size yazılı olarak ulaştıracağız. Umarız, ileriki sayılarda bu toplantıları okuyucularımıza da açarız, sizlerin de aktif katılımını sağlarız. İlk Yuvarlak Masa toplantımızı 4 Mayıs 2018 tarihinde yaptık. Toplantıya AÜ SBF Emekli Öğretim Üyesi Prof. Dr. Korkut Boratav, Bilkent Üniversitesi İktisat Bölümü Öğretim […]

Büyüme, Kaynağı Nereden, Ne Pahasına ve Kim İçin? – Erinç Yeldan

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2017 yılına ait “büyüme” istatistiklerini yayımladı. Milli gelirimizin 2017’de yüzde 7.4 ile yeni bir rekor kırdığını ve dünya ekonomisinin önemli başarı öykülerinden birisi olduğunu öğrendik. TÜİK artık “milli gelir” değil, sadece “büyüme” istatistiklerini yayımlıyor. Milli gelirin “reel” değeri, alt bileşenleri, sektörlere ilişkin göreli fiyatlarını yayımlamadığı için söz konusu büyümenin ana kaynaklarını […]

Kadının Adı Var, İşi Yok! – Burcu Ünüvar

Toplumsal cinsiyet konusuna gösterilen ilgi artıyor. Bu çerçevede kadın istihdamı, kadının ekonomideki yeri gibi başlıkların daha fazla sayıda akademik makalede yer aldığını, uluslararası kuruluşların da konuyu ön plana çektiğini yıllar içerisinde gözlemledik. Yükselen ilgi, konuya ayrılan kaynağı arttırırken, popüler genellemelerin daha mikro çalışmaların önüne geçmesi riskini de beraberinde getiriyor. Yazının devamını okuyunuz

Türkiye’de Sanayi ve Hizmet Sektörleri – Ayça Tekin Koru, Nazire Nergiz Dinçer

Gelişmiş ülkelerin iktisadi tarihlerine bakıldığında görülen önemli olgulardan birisi gelişim süreçleri boyunca tanık oldukları sektörel kaymalardır. Birinci ve ikinci sanayi devrimleri ile birlikte tarımdan sanayiye doğru önemli hamleler yapan bu ülkeler, üçüncü ve dördüncü sanayi devrimlerini de içinde barındıran son elli yıl içerisinde, sanayiden hizmetlere doğru kaymışlardır.   Yazının devamını okuyunuz

Atatürk ve İktisadiyat – Can Madenci

Atatürkçülük eski vücuda yeni bir ruh aşılama değil, yeni bir vücut yaratma anlamına gelir. Osmanlının bizim tarihimizin parçası olması, zamanında o devletin tebaası olduğumuzu ifade eder, yoksa bir ulus olarak hâlâ o devlete veya onun sahiplerine ait olduğumuzu, onların devamı olduğumuzu değil. Yazının devamını okuyunuz

    Az okuyan, bundan dolayı da yayın sayısının da düşük olduğu bir ülkede neden bir dergi çıkarıyoruz? Üstelik içinde borsada nasıl kazanç elde edileceği anlatılmadığı, iktidara ya da muhalefete, holdinglere hatta bir sivil toplum örgütüne dayanmadan bir dergi çıkarma cesaretini nereden buluyoruz?

    Adres

    Bağcılar Mahallesi, Şemsettin Günaltay Caddesi, 283. Sokak, Ata Apt. No: 9/7 06670 Çankaya/ANKARA – TÜRKİYE

    Telefon

    0312 442 52 10 – 0312 442 52 11

    E-Mail

    info@iktisatvetoplum.com
    iktisatvetoplum@gmail.com